{"id":613,"date":"2003-02-19T14:57:47","date_gmt":"2003-02-19T14:57:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/?p=613"},"modified":"2010-07-03T14:59:14","modified_gmt":"2010-07-03T14:59:14","slug":"wetenschap-omdat-het-moet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/?p=613","title":{"rendered":"Wetenschap omdat het moet"},"content":{"rendered":"<p>Trouw \/ Podium 19 feb 2003<\/p>\n<h2>Wetenschap omdat het moet<\/h2>\n<p>In zijn voorstellen om de teloorgang wis- en natuurkunde in Nederland te  keren (Podium, 19 februari) oppert de heer Kuiken ondermeer om  Hilversum wettelijk te dwingen tot meer en betere televisieprogramma&#8217;s  over wetenschap en techniek. Een radicaal en brutaal voorstel, maar naar  mijn inschatting wel de enige manier om wetenschap op de buis te  krijgen.<\/p>\n<p>In het huidige bestel zijn wetenschappelijke onderwerpen op televisie  nauwelijks te realiseren. Als programmamaker ervaar ik dat dagelijks. Zo  is bij de VPRO, de omroep die tot vorige seizoen de wetenschapsrubriek  Noorderlicht maakte, het aandeel wetenschap in de programmering dit jaar  met 75% gedaald. Wetenschap is feitelijk verdrongen naar internet en  radio (waar het overigens floreert). Programma&#8217;s die bovenaan de lijst  stonden voor VHS-kopieen naar scholen worden niet langer gemaakt.<\/p>\n<p>De oorzaak hiervan is grotendeels terug te voeren op het &#8216;marktaandeel&#8217;  -een veelzeggend woord- dat Nederland 3 wettelijk geacht wordt te halen;  ik meen dat het streefgetal 10% van de totale kijkers bedraagt. Een  numerieke doelstelling dus die de inhoudelijke domineert. De  belangrijkste eis aan programma&#8217;s op de publieke zenders is paradoxaal  genoeg dat ze voldoende kijkers trekken om adverteerders tevreden te  stellen. Programma&#8217;s die daar niet aan voldoen verdwijnen naar de late  avond of worden tegenover het journaal geprogrammeerd. Wetgeving werkt  dus weldegelijk, zij het soms in onbedoelde richtingen.<\/p>\n<p>De mediawet stelt ook inhoudelijke eisen in de vorm van bepaalde  tijdsaandelen die aan kuns&amp;cultuur, informatie en verstrooi\u2022ng  besteed dienen te worden. Ik heb de getallen niet paraat, maar  belangrijker is dat het woord &#8216;wetenschap&#8217; in deze voorschriften niet  voorkomt. Het W-woord is slachtoffer geworden van een Hilversumse  verdwijntruc: Bij het opstellen van de tekst wordt wetenschap ingedeeld  bij kunst&amp;cultuur. Wetenschap is toch een groot cultureel erfgoed,  nietwaar? Aparte vermelding is overbodig. Maar eenmaal bij de uitvoering  aangekomen blijkt kunst&amp;cultuur uitsluitend over zang&amp;dans en  andere kunstzinnige uitingen te gaan en wordt wetenschap &#8216;vergeten&#8217;.  Bovendien, sinds wanneer hoort wetenschap bij Kunst&amp;Cultuur?<\/p>\n<p>Het gevolg is dat jongeren op de middelbare school nauwelijks tot geen  beeld hebben van de beroepspraktijk van natuurwetenschappelijk werk. En  er dus ook niet gauw voor zullen kiezen. Wat doen onderzoekers bij  universiteiten en grote bedrijven zoal? Waarom hebben ze daarvoor  gekozen? Wat zijn het voor mensen? De televisie toont het ze niet.    Tot een leeftijd van twaalf jaar is de informatievoorziening over  wetenschap en techniek dankzij de dagelijkse rubriek Klokhuis dik in  orde. Maar daarna valt een gat. Juist in de periode dat jongeren keuzes  moeten maken over opleiding en beroep heeft de publieke omroep ze niet  meer te bieden dan de VARA-programma&#8217;s Jules Unlimited (dat helaas  steeds meer een buitensport magazine wordt) en De Ontdekking (dat alleen  in korte series wordt uitgezonden). Dat aanbod steekt erg schril af in  vergelijking met de buurlanden. Niet alleen Engeland, maar ook Duitsland  en Belgie bieden vaak meer dan \u017d\u017dn wekelijkse wetenschapsrubriek.<\/p>\n<p>Wat is dan het probleem in Nederland? Naar mijn inschatting spelen er  twee zaken: Het primaat van de kijkcijfers over de inhoud en de geringe  affiniteit van over het algemeen alfageorienteerde hoofd- en  eindredacties met wetenschap. Aan enthousiasme en expertise onder  redacteuren en programmamakers is er geen gebrek. Ik kan zo een lijst  opstellen van mensen die met elkaar elke week een prachtrubriek over  wetenschap kunnen maken, maar in het huidige Hilversum is daar geen  belangstelling voor. En dat terwijl er geen week voorbijgaat zonder  email van kijkers die vragen wanneer we weer wat aan wetenschap gaan  doen.    Het zal niet vaak gebeuren dat een programmamaker pleit voor meer  overheidsbemoeienis in Hilversum, maar in dit geval ondersteun ik het  voorstel van de heer Kuiken van harte; Het is de enige weg naar een  wekelijkse wetenschapsrubriek.<\/p>\n<p>copyright  \u00a9 Het Inzicht \/ Jos Wassink, 1998<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trouw \/ Podium 19 feb 2003 Wetenschap omdat het moet In zijn voorstellen om de teloorgang wis- en natuurkunde in Nederland te keren (Podium, 19 februari) oppert de heer Kuiken ondermeer om Hilversum wettelijk te dwingen tot meer en betere televisieprogramma&#8217;s over wetenschap en techniek. Een radicaal en brutaal voorstel, maar naar mijn inschatting wel [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":["post-613","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-trouw"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/613","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=613"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/613\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":614,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/613\/revisions\/614"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=613"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=613"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=613"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}