{"id":424,"date":"1998-11-03T14:42:42","date_gmt":"1998-11-03T14:42:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/?p=424"},"modified":"2010-07-03T10:24:15","modified_gmt":"2010-07-03T10:24:15","slug":"nieuwe-richting-astma-onderzoek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/?p=424","title":{"rendered":"Nieuwe richting Astma-onderzoek"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/www.inzicht.box.nl\/prod_art.htm\"> <\/a>ARTIKEL Haagsche  Courant 03-11-1998<\/p>\n<h2>Nieuwe richting Astma-onderzoek<\/h2>\n<p><strong>Eind september is een wereldwijd genetisch onderzoek van start  gegaan  dat in de komende zeven jaar helderheid moet gaan brengen in de   achtergronden van asthma. In Nederland is het Groningse Beatrix   ziekenhuis betrokken bij het onderzoek.<\/strong><\/p>\n<p>Zo bekend als de  ziekte astma is, zo weinig weet men ervan. Wat  astmapati\ufffdnten  gemeenschappelijk hebben is een chronische ontsteking aan  de luchtwegen  met als gevolg benauwdheid, kortademigheid en veel  hoesten vooral in  de nacht of vroege ochtend. Maar de ernst van de  symptomen kan  aanzienlijk verschillen per individu. Ook de reactie op  medicijnen  loopt zeer uiteen evenals het effect van het stofvrij maken  van de  omgeving.<\/p>\n<p>\ufffdEigenlijk begrijpen we nog maar heel weinig van astma\ufffd  geeft Dr.  Jorrit Gerritsen van het Groningse Beatrix kinderziekenhuis  toe. In de  praktijk blijkt er vaak een samenhang te bestaan tussen  hooikoorts,  astma en exceem, maar niemand begrijpt het verband tussen  die ziekten  behalve dat het allemaal allergische reacties zijn.  Gerritsen:\ufffd\ufffdDe  allergie kiest telkens een ander orgaan voor de  expressie.\ufffd<\/p>\n<p>Ook de erfelijkheid van astma is raadselachtig. Als  beide ouders  astma hebben dan heeft hun kind 70-80% kans op de ziekte.  Als \ufffd\ufffdn van de  ouders astmapati\ufffdnt is daalt de kans op een kind met  astma tot 30-40%,  maar ook als geen van de ouders astma heeft bestaat  er toch 10% kans dat  het kind de ziekte ontwikkelt. Een keurige  statistiek van een  onbegrepen verschijnsel.<\/p>\n<p>Gerritsen:\ufffd\ufffdDe  ziekte wordt hoogst waarschijnlijk door meerdere  genen veroorzaakt,  waarbij het samenspel van verschillende genen de aard  en de ernst van  de symptomen bepaalt.\ufffd Er ontstaat een typisch beeld  van een complexe  ziekte: er zijn meerdere genen in het spel die samen  een ziektebeeld  veroorzaken dat er aan de buitenkant heel verschillend  uit kan zien;  vari\ufffdrend van bijvoorbeeld exceem tot kortademigheid.<\/p>\n<p>De  bedoeling van het onlangs gestarte onderzoeksprogramma Asthma  Clinical  Genetics Network is om alle bij astma betrokken genen op te  sporen. In  totaal zullen er 700 families aan deelnemen verdeeld over   onderzoekscentra in Engeland, Nederland, Griekenland, Noorwegen en de   Verenigde Staten. Gerritsen is nog op zoek naar geschikte families met   astma. Dat valt namelijk nog niet mee door alle eisen die er gesteld   zijn: elk deelnemend gezin moet twee kinderen hebben met astma en ook de   beide ouders worden in het onderzoek betrokken. Nadat de ernst en de   aard van de ziekte is vastgesteld wordt van ieder familielid een beetje   bloed afgenomen waaruit het DNA wordt gewonnen.<\/p>\n<p>Daarna sturen de  zeven centra hun gegevens met de  bloedmonsters naar het  onderzoekscentrum Center for Human Genetics aan  de Duke University in  North Carolina (V.S.). Deze analysefabriek kan in  \ufffd\ufffdn maand 1600  complete sets DNA -ook wel genoom genoemd- verwerken.  Maar dan begint  het zoekwerk pas.<\/p>\n<p>Professor Allen Roses, directeur van Glaxo  Wellcome\ufffds  geneticaprogramma, leidt het onderzoek. \ufffdZowel de omvang van  het project  als de gegevens van gezonde familieleden zijn van vitaal  belang bij het  ontdekken van de genetische factoren voor astma\ufffd vat hij  samen. Hij  trekt twee jaar uit voor het verzamelen van de  pati\ufffdntengegevens en de  bloedmonsters, daarna volgt \ufffd\ufffdn maand waarin al  het DNA geanalyseerd  wordt. Maar de meeste tijd, Roses schat tussen de  drie en vier jaar, zal  gemoeid zijn met het zoeken naar astmagenen.<\/p>\n<p>\ufffdHet is te vergelijken met het zoeken van een naald in een   hooiberg\ufffd zegt Dr Gerritsen. Het menselijk DNA\ufffdbestaat uit drie miljard   \ufffdletters\ufffd (of eigenlijk baseparen), dat staat gelijk aan anderhalf   miljoen volgetypte velletjes. Het valt niet mee om daarin een   spellingsfout te ontdekken. Nu wordt het de genetici makkelijker gemaakt   doordat ze weten dat 95% van het DNA niet van belang is uit genetisch   oogpunt (men spreekt van junk-DNA). Bovendien hebben ze al een idee  waar  ze moeten zoeken: op chromosoom 5 en op nummer 11.<\/p>\n<p>Uiteindelijk  gaat het erom uit die enorme hoeveelheid informatie  stukken DNA te  vinden die de pati\ufffdnten gemeenschappelijk hebben maar de  gezonde  familieleden niet. Genetici zeggen dan dat zo\ufffdn deel gekoppeld  is aan  de ziekte. Nader vergelijk van de genetische data met de medische   gegevens moet dan uitwijzen of alle dragers van een bepaald gen ook   dezelfde symptomen vertonen. Op deze manier heeft men aan de Duke   University al eerder het gen gevonden voor de ziekte van Alzheimer.<\/p>\n<p>\ufffdBinnen  vier jaar hopen we gebieden binnen het genoom vastgesteld  te hebben  die ons uiteindelijk meer zullen vertellen over hoe astma  ontstaat,  over erfelijkheid van astma en die aanknopingspunten zullen  bieden voor  nieuwe therapie\ufffdn\ufffd verklaart Allen Roses voorzichtig. Hij  belooft  uitdrukkelijk geen nieuwe medicijnen, hoewel een farmaceutische   industrie als Glaxo Wellcome daar natuurlijk wel op hoopt. Maar eerst is   een beter begrip nodig van de ziekte.<\/p>\n<p>\ufffdAls je auto slingert wil  je eerst weten waar het aan ligt voordat  je iets kunt gaan repareren\ufffd  vergelijkt Gerritsen. Het uiteindelijke  doel van het genetische astma  onderzoek is niets minder dan het begrip  van astma op moleculair  niveau. Gerritsen:\ufffd\ufffdBij een erfelijke ziekte  wordt vaak de normale gang  van zaken binnen een cel verstoord doordat  bijvoorbeeld een enzym niet  goed functioneert. Pas als je dat in kaart  hebt kun je eraan denken om  een molecuul te ontwerpen (een geneesmiddel)  dat het defect verhelpt.\ufffd<\/p>\n<p>\ufffdAstma gaan we hier niet mee uit de wereld helpen\ufffd weet Gerritsen,   \ufffdmaar als we de oorzaak kunnen achterhalen kunnen we vroeger en   gerichter behandelen.\ufffd Nu tast een behandelend arts nog vaak in het   duister. Zo kan bij de ene pati\ufffdnt de astma verminderen door de woning   stofarm te maken, maar bij een andere pati\ufffdnt maakt dat geen verschil.   Onder een zelfde noemer lijken nu verschillende genetische defecten   schuil te gaan. Volgens Gerritsen zal het genetisch onderzoek daar   helderheid in brengen. \ufffdAls je straks kunt vaststellen welk type astma   een pati\ufffdnt heeft kun je gerichte maatregelen nemen: aanpassen van de   woning, verhuizen of gerichte medicatie. Dan sta je ook sterker   tegenover de ziektekostenverzekeraar.\ufffd<\/p>\n<p>copyright  \ufffd Het Inzicht \/  Jos Wassink, 1998<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ARTIKEL Haagsche Courant 03-11-1998 Nieuwe richting Astma-onderzoek Eind september is een wereldwijd genetisch onderzoek van start gegaan dat in de komende zeven jaar helderheid moet gaan brengen in de achtergronden van asthma. In Nederland is het Groningse Beatrix ziekenhuis betrokken bij het onderzoek. Zo bekend als de ziekte astma is, zo weinig weet men ervan. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-424","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haagsche-post"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/424","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=424"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/424\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":443,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/424\/revisions\/443"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=424"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=424"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.joswassink.nl\/inzicht\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=424"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}